Khu di tích và danh thắng Yên Tử (phường Yên Tử, Quảng Ninh) vừa chính thức đón nhận Bằng ghi danh của UNESCO, công nhận Quần thể Di tích và Danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc là Di sản Văn hóa Thế giới.
Đây không chỉ là niềm tự hào của 3 địa phương Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hải Phòng, mà còn là sự ghi nhận quốc tế đối với một không gian văn hóa, lịch sử và tâm linh đặc sắc, mang đậm bản sắc Việt Nam.
Quần thể di sản liên tỉnh này gồm 12 thành phần có mối liên kết hữu cơ, trong đó Khu di tích và danh thắng Yên Tử giữ vai trò trung tâm.
Nơi đây gắn liền với sự nghiệp tu hành, thành đạo của Phật hoàng Trần Nhân Tông và sự ra đời của Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử – dòng Phật giáo mang tinh thần nhập thế sâu sắc, hòa quyện giữa đạo và đời, giữa tu hành và trách nhiệm với quốc gia, dân tộc.
Khu vực chùa Đồng, Yên Tử (Ảnh: Quân Đỗ).
Hồ sơ đề cử Di sản Văn hóa Thế giới được 3 địa phương chuẩn bị công phu trong suốt 13 năm, với hàng nghìn trang tài liệu khoa học, cùng nhiều hội thảo, tọa đàm trong nước và quốc tế.
Kết quả ghi danh là minh chứng cho một quá trình nghiên cứu nghiêm túc, kiên trì nhận diện giá trị và cam kết bảo vệ di sản lâu dài.
Theo TS Lê Thị Minh Lý, Phó Chủ tịch Hội Di sản Văn hóa Việt Nam, việc UNESCO ghi danh Quần thể Di tích Danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc trước hết là sự ghi nhận giá trị nổi bật toàn cầu của di sản.
Đồng thời, đây cũng là sự đánh giá cao đối với nỗ lực của Việt Nam nhiều thập kỷ qua trong việc nghiên cứu, xây dựng kế hoạch và triển khai các chương trình bảo vệ di sản một cách bài bản.
Theo TS Lê Thị Minh Lý, Việt Nam đang triển khai mạnh mẽ các công ước quốc tế và chủ trương phát triển công nghiệp văn hóa. Việc khai thác giá trị di sản không phải là điều mới mẻ. Thực tế, nhiều mô hình sáng tạo dựa trên nền tảng di sản đã được triển khai và mang lại những kết quả tích cực.
Nhiều chuyên gia đánh giá, việc việc Yên Tử ra mắt linh vật là một sáng kiến tuyệt vời, đặc biệt ngay trong năm khu di tích này trở thành di sản thế giới (Ảnh: T. Mỹ).
Bà Minh Lý đánh giá cao ý tưởng xây dựng linh vật voi linh sơn và bộ quà tặng chính thức của Yên Tử.
Từ hoa văn, biểu tượng Phật giáo, bảng màu đặc trưng đến hệ thống hình tượng “vật thiêng” gắn với truyền thuyết và quan niệm dân gian, các sản phẩm không chỉ hướng đến thẩm mỹ, mà còn mang giá trị giáo dục văn hóa, đặc biệt với giới trẻ.
Tuy nhiên, bà cũng nhấn mạnh, sáng tạo phải đi kèm với nghiên cứu và cơ chế tham vấn chuyên gia. Trong bối cảnh công nghệ, đặc biệt là khi AI ngày càng tham gia sâu vào quá trình sáng tạo, việc thiết lập các nguyên tắc thẩm định là điều cần thiết để tránh sai lệch, đơn giản hóa hay thương mại hóa quá mức di sản.
Trong câu chuyện di sản, cộng đồng luôn là từ khóa cốt lõi. Di sản do cộng đồng sáng tạo, thuộc về cộng đồng và chỉ thực sự sống khi cộng đồng tham gia bảo vệ, khai thác và tái tạo giá trị.
Theo TS Lê Thị Minh Lý, Yên Tử là một trường hợp đáng chú ý khi đã tổ chức tốt việc lôi cuốn cộng đồng tham gia, tạo sự cân bằng hài hòa giữa lợi ích doanh nghiệp, lợi ích cộng đồng và trách nhiệm bảo tồn.
Bà Lê Tuyết Mai, Trưởng ban dự án Tùng Lâm – Yên Tử tặng linh vật voi linh sơn cho ông Jonathan Baker (Ảnh: H. H).
Nguồn: Sưu tầm
Trả lời
Bạn phải đăng nhập để gửi phản hồi.